ശ്രീ അനന്ത പദ്‌മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രം അനന്തപുരം കുമ്പള
കുമ്പളയിൽ നിന്ന് 6 കിമി കിഴക്ക്
92 മീറ്റർ നീളവും വീതിയും ഉള്ള തടാകത്തിലെ വിഷ്ണു ക്ഷത്രം
ഒരു വില്യമംഗലം സ്വാമിയാർ തപസ്സു ചെയ്തത് ഇവിടെയുള്ള ഗുഹയിൽ എന്ന് വിശ്വാസം  സഹായിയായ ദിവ്യരൂപിയായ ബാലന്റെ കുസൃതികൾ സഹിക്കാനാവാതെ അവനെ പുറം കൈ കൊണ്ട് തട്ടിയപ്പോൾ ഇനി അനന്തൻകാട്ടിൽ കാണാം എന്ന് പറഞ്ഞ സ്ഥലം   ഇവിടെയുള്ള  അനന്ത പദ്മനാഭൻ(മഹാവിഷ്ണു ) ഇരിക്കുന്ന രൂപത്തിലുള്ളത് തിരുവന്തപുരത്തേത്  അനന്തശയനത്തിലും . കുളത്തിലെ മുതലായാണ് ഒരു വലിയ ആകർഷണം വളരെ പണ്ട് മുതലേ കുളത്തിൽ ഒരു മുതല കാണപ്പെട്ടിരുന്നു 1945 ൽ  ഒരു രസത്തിനു വേണ്ടി മുതലയെ ഒരു പട്ടാളക്കാരൻ വെടിവെച്ചു കൊന്നെങ്കിലും വേഗം തന്നെ മറ്റൊരു മുതല ആ സ്ഥാനം ഏറ്റെടുത്ത് രണ്ടു ദിവസത്തിനകം ആ പട്ടാളക്കാരൻ പാമ്പു കൊടിയേറ്റും മരിച്ചു        (അനന്തന്റെ പ്രതികാരം  എന്ന് വിശ്വാസം )  
ശോചനീയാവസ്ഥയിൽ ആയിരുന്നു ക്ഷേത്രം 1972 ൽ  കാഞ്ചി കാമകോടി ജയേന്ദ്ര സരസ്വതികളാണ് പുനരുദ്ദാരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കു തുടക്കമിട്ടത്
പ്രതിഷ്ഠകൾ മഹാവിഷ്ണു ,അനന്ത  പദ്മനാഭൻ ,ശ്രീദവി ,ഭൂദേവി ,ഗണപതി ,ജലദുർഗ്ഗാ,വനശാസ്‌താ
പൂജാസമയം രാവിലെ 5 .30 -ഉച്ച 1 .30 വൈകുന്നേരം 5 .30 -7 .30
മേടം 5 നു വാർഷിക കലശം
വിഷുവിനു പ്രതിഷ്ഠാദിനം മറ്റു പതിവ് വഴി പാട്ടുകൾക്കു പുറമെ മുതലക്കു  വെള്ളി ദിവസങ്ങളിൽ കോഴി നേർച്ചയും അശുദ്ധി  ഉള്ള വീട്ടിലെ കോഴികളെ മുതല സ്വീകയ്ക്കില്ല